Korkma KonuşÖğren

B1 · 18. Zamir ve soru incelikleri

18.1 Dönüşlü zamirler: myself, yourself

Neden zorlanıyoruz

Türkçede "kendi" esnek bir kelime: "kendim yaptım", "kendimi iyi hissediyorum", "kendine dikkat et", "kendi evim" — pek çok yere giriyor.

İngilizcede dönüşlü zamir yalnızca özne ile nesne aynı kişiyse kullanılıyor. Bunun dışındaki Türkçe kullanımların çoğunun İngilizcede karşılığı dönüşlü değil. Özellikle günlük fiillerde: Türkçede dönüşlü kurulan "yıkanmak", "hissetmek", "odaklanmak" İngilizcede dönüşlü değil ve zamir eklemek cümleyi bozuyor.

Yani buradaki zorluk kuralı öğrenmek değil, Türkçeden gelen fazlalığı atmak.

Özne ile nesne aynıysa

myself, yourself, himself, herself, itself, ourselves, yourselves, themselves. Tek koşul bu.

Çoğullarda -selves oluyor: ourselves, yourselves, themselves. "themself" yalnızca tekil they için kullanılıyor ve hâlâ tartışmalı.

  • I hurt myself.

  • I hurt me.

    I hurt myself.

  • She taught herself English.

  • They introduced themselves.

Dönüşlü OLMAYAN fiiller

Bazı fiiller İngilizcede zaten dönüşlü anlam taşıyor; zamir eklemek yanlış. Bunlar Türkçeden gelen en sık fazlalıklar.

  • I feel myself tired.

    I feel tired.

  • I wash myself every morning.

    I have a shower every morning.

  • She concentrated herself.

    She concentrated.

  • Please sit yourself down.

    Please sit down.

Vurgu için

"Bizzat", "kendi elimle" anlamında vurgu katmak için de kullanılıyor. O zaman cümleden çıkarılsa bile cümle doğru kalıyor — ayırt etme yöntemi bu.

Ayırt etme: zamiri çıkar. Cümle hâlâ doğruysa vurgu içindir ("I made it" ✓). Cümle bozuluyorsa gerçek dönüşlüdür ("I hurt" ✗).

  • I made it myself.

    Bizzat ben yaptım.

  • The manager himself called me.

    Müdürün kendisi aradı.

  • I'll do it myself.

by myself ve on my own

"Tek başıma" anlamı için ayrı kalıplar var. Yalnız myself demek bu anlamı vermiyor.

  • I live by myself.

    Tek başıma yaşıyorum.

  • I live on my own.

    Aynı anlam.

  • I live myself.

    I live by myself.

each other ile karıştırmamak

İki kişi birbirine bir şey yapıyorsa dönüşlü değil each other kullanılıyor. Türkçede ikisi de "birbir-" ile kurulabildiği için karışıyor.

  • They looked at each other.

    Birbirlerine baktılar.

  • They looked at themselves.

    Her biri kendine baktı — aynaya mesela.

  • We helped ourselves.

    We helped each other.

    İlki "kendimize yardım ettik" ya da "buyur aldık" demek.

Kendini sına

Cevabı görmeden önce kendin kur.

  • Türkçe: "Kendimi iyi hissetmiyorum."

    I don't feel well.

    feel İngilizcede dönüşlü değil; "feel myself" yanlış.

  • Türkçe: "Bunu kendim yaptım."

    I made it myself.

    Vurgu kullanımı — zamiri çıkarsan cümle yine doğru.

  • Türkçe: "Birbirimize yardım ettik."

    We helped each other.

    İki kişi birbirine → each other, dönüşlü değil.

  • Türkçe: "Tek başıma yaşıyorum."

    I live by myself. / I live on my own.

    Yalnız "myself" bu anlamı vermiyor.

Şimdi konuşarak dene

Bu konuyu gerçek bir konuşmada kullandığında, hata yaptığın anda düzeltme geliyor.

Google ile başla