Korkma KonuşÖğren

A1 · 1. Cümlenin iskeleti

1.2 be fiili: am, is, are

Neden zorlanıyoruz

Türkçede "Ben öğrenciyim" derken ayrı bir fiil yok; -im eki hem "olmak" anlamını hem kişiyi taşıyor. Üstelik bu ek üçüncü tekilde çoğu zaman tamamen düşüyor: "O öğrenci." Yani Türkçede fiilsiz cümle gayet normal.

İngilizcede fiilsiz cümle yok. "I a student" cümle değil, kelime yığını. Türkçede görünmeyen ek, İngilizcede görünür bir kelime olmak zorunda: "I am a student."

İkinci sorun bunun tersi: "her cümlede be olmalı" ezberi oturduktan sonra zaten fiili olan cümlelere de ekleniyor — "I am go to school." İkisi aynı kök yanlış anlamanın iki yüzü: be bir fiil, bir işaret değil.

Hangi özneye hangisi

I → am, he/she/it ve tekil isimler → is, you/we/they ve çoğullar → are. Üçünü oturtmak konunun yarısını bitiriyor.

  • I student.

    I am a student.

  • He are tired.

    He is tired.

  • My parents is at home.

    My parents are at home.

  • The news is good.

    news çoğul görünüyor ama tekil sayılıyor.

be ne zaman gerekir

Cümlede başka bir fiil yoksa be gerekiyor. Sıfat, isim ya da yer bildiren cümlelerin hepsi böyle.

Kontrol yöntemi: cümlede "yapılan bir iş" var mı? Yoksa be gerekiyor. "She works" — iş var, be yok. "She is busy" — iş yok, be var.

  • She is a doctor.

    İsim.

  • They are happy.

    Sıfat.

  • The keys are on the table.

    Yer.

be fazlalığı

Cümlede zaten bir fiil varsa be gelmiyor. Bu hata, kuralı öğrendikten SONRA ortaya çıkıyor — yani ilerleme işareti ama düzeltilmesi gerek.

be + fiil yan yana ancak iki durumda doğru: be + -ing (şimdiki zaman) ve be + 3. hal (edilgen). Yalın fiille asla birlikte gelmiyor.

  • I am go to school.

    I go to school.

  • She is works here.

    She works here.

  • She is working here.

    Burada doğru: -ing ile birlikte şimdiki zaman kuruyor.

Türkçede fiille kurulan, İngilizcede be ile kurulanlar

Yaş, açlık, soğuk, haklılık gibi durumlar Türkçede farklı yapılarla kuruluyor ve birebir çeviri yanlış sonuç veriyor. Bunlar kalıp olarak öğrenilmeli.

  • I have 25 years old.

    I am 25 years old.

    Türkçe "25 yaşındayım" — sahiplik değil durum.

  • I have cold.

    I am cold.

    "I have a cold" ise hasta olmak demek — farklı.

  • I have hungry.

    I am hungry.

  • You have right.

    You are right.

Olumsuz ve soru

be, soru ve olumsuzda do istemiyor; kendisi yer değiştiriyor ya da not alıyor. Bu, be fiilinin diğer fiillerden en belirgin farkı.

  • I don't am ready.

    I'm not ready.

  • Do you are a student?

    Are you a student?

  • Isn't it cold today?

Kısaltmalar

Konuşmada neredeyse her zaman kısaltılıyor. Kısaltmamak yanlış değil ama resmi ve mesafeli duyuluyor.

it's = it is. Sahiplik bildiren its kesme işareti almıyor — İngilizce yazarken en sık yapılan hatalardan biri, anadili İngilizce olanlar dahil.

  • I'm, you're, he's, she's, it's, we're, they're

  • I'm not sure.

    Günlük.

  • I am not sure.

    Vurgu ya da resmiyet.

Kendini sına

Cevabı görmeden önce kendin kur.

  • Türkçe: "Yorgunum."

    I'm tired.

    Cümlede yapılan bir iş yok, sıfat var → be gerekiyor.

  • Hatayı bul: "My sister is work at a bank."

    My sister works at a bank.

    work zaten fiil; be gereksiz. (Ya da "is working" — ama o şu anı anlatır.)

  • Türkçe: "Kaç yaşındasın?"

    How old are you?

    Yaş İngilizcede be ile kuruluyor, have ile değil.

  • Hangisi doğru: "They aren't ready" mi "They don't are ready" mı?

    They aren't ready.

    be fiili olumsuzda do istemiyor, doğrudan not alıyor.

Şimdi konuşarak dene

Bu konuyu gerçek bir konuşmada kullandığında, hata yaptığın anda düzeltme geliyor.

Google ile başla